პირველი ქართველი კოსმონავტი - ქართული ლექსები [entries|archive|friends|userinfo]
პირველი ქართველი კოსმონავტი

[ userinfo | livejournal userinfo ]
[ archive | journal archive ]

ქართული ლექსები [Mar. 16th, 2010|08:20 pm]
Previous Entry Share Next Entry



ჟუჟუნა წვიმა მოვიდა,
დიდი მინდორი დანამა,
ყვავილმა მუხლი იყარა,
ფერი იცვალა ყანამა,
მალე პურებიც შემოვა,
იხაროს გლეხის ძალამა,
ბნელი გააპოს ნათელმა,
ბოროტი გული - დანამა

===================

მოწვევა სწავლაზედ

ბიჭო, ვისი ხარ მალხაზი,
დაურჩი დედაშენსაო;
საქმე რომ არა გქონდეს რა,
ჩამოირბინე ჩვენსაო;
გადგიშლი წიგნსა პატარას,
მეც მოგიჯდები გვერდსაო,
გასწავლი წერა-კითხვასა,
არაკებს გეტყვი ბევრსაო

=====================

პატარა ქართველი

მე პატარა ქართველი ვარ,
კავკასიის მთების შვილი,
და განცხრომით სხვაგან ყოფნას
მირჩევნია აქ სიკვდილი.

ქართლ-კახეთი, იმერეთი,
გურია და სამეგრელო –
ყველა ჩემი სამშობლოა,
საყვარელი საქართველო.

ქვეყნის თვალი, ეს ქვეყანა
ღვთის მშობლისა არის წილი;
ბევრ მწარე დღეს მოსწრებია
და უნახავს ბევრიც ტკბილი:

ხან თუ მტერი აოხრებდა,
იყო მღვრელი ცრემლის ცხარის,
ბრწყინვალე დროც დასდგომია,
დრო დავითის და თამარის!..

მე პატარა ქართველი ვარ,
სახელოვან ერის შვილი
და მსურს მერგოს სასახელო
მეც სიცოცხლე და სიკვდილი!..

დუტუ მეგრელი

===========================

გამარჯობა, ჩემო თბილის ქალაქო!

გამარჯობა, ჩემო თბილის ქალაქო,
დაკარგული შენი შვილი მოვედი,
საქართველოს მიწა-წყალო, ალაგო,
თორმეტი წლის გატანჯული მოვედი.

მთაო წმინდავ, მამა დავითისაო,
შენ, დარაჯო ქალაქ თბილისისაო,
წმინდა მიწავ, უკვდავ მწერლებისაო,
მათ საფლავზე სალოცავად მოვედი.

ჩვენო ციხევ, ძველო ნარიყალაო,
საქართველოს ძველო მკვიდრო ძალაო,
შენი შვილი პოლშის ციხემ მმალაო,
სისხლგამშრალი სალოცავად მოვედი.

დიდო ზარო, ჩვენი სიონისაო,
ნატრული ვარ შენ დიდებულ ხმისაო,
ჩვენო მტკვარო, ძმაო რიონისაო,
ნაწამები საბანაოდ მოვედი.

ძმანო ჩემნო: ჰაოს, ქართლოსისაო,
გატანჯულსა მიცნობთ დიდი ხნისაო,
გაყიდული ორპირ მეგობრისაო,
გამარჯობათ! იეთიმ გურჯი მოვედი

=========================
სიმღერა თბილისზე

ნეტავ სად არის კიდევ ცა,
უძიროდ ლურჯი, ხალასი,
სწორედ ისეთი, როგორც შენია.
ნაიარევი წარსული,
ნანგრევი ნარიყალასი,
ჭაღარასავით შემოგრჩენია.

თბილისო - მზის და ვარდების მხარეო,
უშენოდ - სიცოცხლეც არ მინდა,
სად არის სხვაგან ახალი ვარაზი,
სად არის ჭაღარა მთაწმინდა.

ჩაივლი მტკვართან ხეივანს
და გაზაფხულის მაყრები
მეგებებიან მწვანე ჭადრები.
აქ არ იმღერო, ძნელია,
აქ ხომ ვერხვებიც მღერიან
და ცაც ფირუზზე ლურჯი ფერია.

თბილისო - მზის და ვარდების მხარეო,
უშენოდ - სიცოცხლეც არ მინდა,
სად არის სხვაგან ახალი ვარაზი,
სად არის ჭაღარა მთაწმინდა

======================

ჩემო კარგო ქვეყანავ, რაზედ მოგიწყენია!..
აწმყო თუ არა გვწყალობს, მომავალი ჩვენია,
თუმცა ძველნი დაგვშორდნენ, ახალნი ხომ შენია...

მათ ახალთ აღგიდგინონ შენ დიდების დღენია, -
ჩემო თვალის სინათლევ, რაზედ მოგიწყენია?

წვრილშვილნი წამოგესწრნენ ნაზარდნი, გულმტკიცები,
მათის ზრუნვის საგანი შენ ხარ და შენ იქნები,
არ გიმტყუნებენ შენა, თუკი მათ მიენდობი.

მათის ღვაწლით შეგექმნეს სახე ბედით მთენია, -
ჩემო თვალის სინათლევ, რაზედ მოგიწყენია?

მათი გული შენისა ტრფობის ფართო ბუდეა,
მათი გულთა ფიცარი შენი მტკიცე ზღუდეა...
ვერ წაბილწავს მათს გრძნობას სიმუხთლე, სიმრუდეა!

მათ თვის მკერდით შემუსრონ მტერთა სიმაგრენია, -
ჩემო კარგო ქვეყანავ, მაშ რად მოგიწყენია

==========================

არწივი

არწივი ვნახე დაჭრილი,
ყვავ-ყორნებს ეომებოდა,
ეწადა ბეჩავს ადგომა,
მაგრამ ვეღარა დგებოდა,
ცალს მხარს მიწაზე მიითრევს,
გულისპირს სისხლი სცხებოდა.
ვაჰ, დედას თქვენსა, ყოვებო,
ცუდ დროს ჩაგიგდავთ ხელადა,
თორო ვნახავდი თქვენს ბუმბულს
გაშლილს, გაფანტულს ველადა

===========================

კიდევაც დაიზრდებიან

კიდევაც დაიზრდებიან
ალგეთს ლეკვები მგლისანი;
ისე არ ამოწყდებიან -
ჯავრი შესჭამონ მტრისანი.
თქვენი ჯერია, ბიჭებო,
ხელი დაიდოთ ხმალზედა,
თორემ ყორნები ძღებიან
წინაპართ ნაომარზედა.
ვაჟკაცნი, მთაში ნაზარდნი,
ომშიაც კი ნახვენ ლხინსა,
მტერსა მტრულად დახვდებიან,
მოკეთეს მოსჭამენ ჭირსა.

===================

სულიკო

საყვარლის საფლავს ვეძებდი,
ვერ ვნახე!.. დაკარგულიყო!..
გულამოსკვნილი ვჩიოდი:
„სადა ხარ, ჩემო სულიკო?!“

ეკალში ვარდი შევნიშნე,
ობლად რომ ამოსულიყო,
გულის ფანცქალით ვკითხავდი:
„შენ ხომ არა ხარ სულიკო?!“

ნიშნად თანხმობის კოკობი
შეირხა... თავი დახარა,
ცვარ-მარგალიტი ციური
დაბლა ცრემლებად დაჰყარა.

სულგანაბული ბულბული
ფოთლებში მიმალულიყო,
მივეხმატკბილე ჩიტუნას:
„შენ ხომ არა ხარ სულიკო?!“

შეიფრთქიალა მგოსანმა,
ყვავილს ნისკარტი შეახო,
ჩაიკვნეს-ჩაიჭიკჭიკა,
თითქოს სთქვა: „დიახ, დიახო!“

დაგვქათქათებდა ვარსკვლავი,
სხივები გადმოსულიყო,
მას შევეკითხე შეფრქვევით:
„შენ ხომ არა ხარ სულიყო?!“

დასტური მომცა ციმციმით,
სხივები გადმომაყარა
და იმ დროს ყურში ჩურჩულით
ნიავმაც ასე მახარა:

„ეგ არის, რასაც ეძებდი,
მორჩი და მოისვენეო!
დღე დაიღამე აწ ტკბილად
და ღამე გაითენეო!

„სამად შექმნილა ის ერთი:
ვარსკვლავად, ბულბულ, ვარდადო,
თქვენ ერთანეთი რადგანაც
ამ ქვეყნად შეგიყვარდათო“.

მენიშნა!.. აღარ დავეძებ
საყვარლის კუბო-სამარეს,
აღარც შევჩვი ქვეყანას,
აღარ ვღვრი ცრემლებს მდუღარეს!

ბულბულს ყურს ვუგდებ, ვარდს ვყნოსავ,
ვარსკვლავს შევყურებ ლხენითა
და, რასაცა ვგრძნობ მე იმ დროს,
ვერ გამომითქვამს ენითა!

ისევ გამეხსნა სიცოცხლე,
დღემდე რომ მწარედ კრულ იყო,
ახლა კი ვიცი, სადაც ხარ:
სამგან გაქვს ბინა, სულიკო

=============================

განთიადი

აკაკი წერეთელი

მთაწმინდა ჩაფიქრებულა,
შეჰყურებს ცისკრის ვარსკვლავსა;
მნათობი სხივებს მაღლით ჰფენს
თავდადებულის საფლავსა.

დადუმებულა მთაწმინდა,
ისმენს დუდუნსა მტკვრისასა:
მდინარე ნანას უმღერის
რაინდსა, ურჩსა მტრისასა…

მთაწმინდა გულში იხუტებს
საშვილიშვილო სამარეს,
მამადავითსა ავედრებს,
აბარებს ქვეყნის მოყვარეს...

მგოსანი გრძნობამორევით
თვალს ავლებს არემარესა.
და გულის-პასუხს ნარნარად
უმღერის ტურფა მხარესა:

“ცა-ფირუზ, ხმელეთ-ზურმუხტო,
ჩემო სამშობლო მხარეო,
სნეული დავბრუნებულვარ,
მკურნალად შემეყარეო!...

“ვერ ავიტანე ობლობა,
სისხლის ცრემლები ვღვარეო;
წამძლია სულმა და გულმა,
შენს ნახვას დავეჩქარეო.

“წინ მომეგებენ ღიმილით
შენი მზე, შენი მთვარეო,
გუნდი და გუნდი ვარსკვლავი,
მოკაშკაშ-მოელვარეო.

“გულში იფეთქა სიამემ,
სევდები უკუვყარეო, -
ია და ვარდი დამჭკნარი
ხელახლად გამიხარეო!...

“ცა-ფირუზ, ხმელეთ-ზურმუხტო,
სულის ჩამდგმელო მხარეო,
შენი ვარ, შენთვის მოვკვდები,
შენზედვე მგლოვიარეო!...

“ნურც მკვდარს გამწირავ, ნურც ცოცხალს,
ზე კალთა დამაფარეო...
და, რომ მოვკვდები, გახსოვდეს,
ანდერძი დავიბარეო:

“დედა-შვილობამ, ბევრს არ გთხოვ:
შენს მიწას მიმაბარეო!...
ცა-ფირუზ, ხმელეთ-ზურმუხტო,
ჩემო სამშობლო მხარეო!”

1892 წ.

===================

upd: если кто даст слова песни "ლურჯი აპრილი" ("ცისფერი ტრიო"), буду бесконечно благодарен

спасибо Теймуразу1962, уже есть :)

upd2: по просьбе marfa991 выкладываю ещё одно стихотворение, которое она прислала (с её комментарием):

მუხრან მაჭავარიანი

გზა თავისი, ხმა თავისი,
საკუთარი მიზანი –
ყველამ იცის? არა მგონი!
მსგავსიც არავითარი.
ვინც იცის და ვინც არ იცის –
ყველა ვიცი – ვინც არი.
ნაცნობები ვეღარ მცნობენ,
რაც ცხოვრება ვიცანი.

======================
გაგრძელება – ხვალ
1972 წლამდე ( !!!!!!!) იყო გაგრძელებაც:
======================

თავს საკუთარს – არც ეცადო – გაექცევი ვერსაით;
არა, თუ არ დამიჯერებ – მოდექი და ეცადე.
ვინ ხარ, რა ხარ, რატომ, რისთვის –
ნათელია დღესავით.
ისე, თუმცა, კაცმა რომ თქვას, ახლა რა დროს ეს არი.

======================
რატომ ამოიღო – არ ვიცი, შემდგომ გამოცემებში მხოლოდ აირველი ნაწილია ( პუნქტუაცია არ მახსოვს)
Link

Comments:
Page 1 of 2
<<[1] [2] >>
[User Picture]From: nikstutas
2007-03-16 03:56 pm (UTC)

(Link)

очень красиво.
(Replies frozen) (Thread)
From: vinopivets
2007-03-16 04:38 pm (UTC)

(Link)

Авигдора попрошу прочесть. В воскресенье.
(Replies frozen) (Thread)
[User Picture]From: ella_p
2007-03-16 09:08 pm (UTC)

(Link)

Буквы прочесть могу, смысл нет.
Перевод есть?
(Replies frozen) (Thread)
[User Picture]From: som
2007-03-17 05:09 am (UTC)

(Link)

1. "жужуна цвима мовида" - песенка, что поёт Мимино по телефону вместе с Исааком из Тель-Авива
2. "приглашение к учёбе" - не помню автора, детский стишок в общем-то
3. "маленький грузин", Дуту Мегрели, тоже детское,
4. "здравствуй мой Тбилиси", Иетим Гурджи
5. "песня о Тбилиси" - ну, это известная песня - "нетав сад арис кидев ца ... etc"
6. "моя милая отчизна, отчего ты грустишь" - отличное стихотворение, хорошая песня
7. "раненого орла я видел"
8. "ещё подрастут волчата"
9. "сулико"
10. "восход" - А.Церетели
коллекция будет пополняться, следите за обновлениями :)


если надо, конечно перевести могу (только подстрочник). хотя и придётся попотеть.
(Replies frozen) (Parent) (Thread) (Expand)
From: asper
2007-03-17 12:12 am (UTC)

(Link)

- Вы Шота Руставелли читали?
- Шо та читал, а шо - не помню!
(Replies frozen) (Thread)
[User Picture]From: helena_23
2007-03-21 11:14 am (UTC)

(Link)

Вместо того, шоб что-нибудь работать, учу песню. Спасибо! Как Ваше имя-отчество, батенька?
(Replies frozen) (Thread)
[User Picture]From: som
2007-03-21 11:17 am (UTC)

(Link)

Малхаз. можно без отчества.
(Replies frozen) (Parent) (Thread) (Expand)
From: ex_werter300247
2007-03-29 06:52 am (UTC)

(Link)

ты ващщще чо в россии делаешь,грузинчег?мы тебя здесь не хотим.
(Replies frozen) (Thread)
[User Picture]From: som
2007-03-29 08:01 am (UTC)

[доброжелательно]

(Link)

а не проследовать бы вам в жоппу, юноша ?
(Replies frozen) (Parent) (Thread) (Expand)
[User Picture]From: tambovwolf
2007-04-08 10:51 am (UTC)

ОФФ

(Link)

(Replies frozen) (Thread)
[User Picture]From: som
2007-04-09 03:36 am (UTC)

заглянул

(Link)

чо-то никого не признал :)
(Replies frozen) (Parent) (Thread) (Expand)
[User Picture]From: damn_ekibastuz
2007-04-16 03:25 pm (UTC)

(Link)

Батоно som, я тебя загенацвалил, дорогой.
(Replies frozen) (Thread)
[User Picture]From: som
2007-04-16 05:45 pm (UTC)

и ?

(Link)

френдполитика у меня отсутствует в принципе, так что весь риск на френдующем :)
(Replies frozen) (Parent) (Thread)
From: georgy_ch
2007-04-28 06:51 pm (UTC)

(Link)

didi gmadloba. dzaan mometsona.
(Replies frozen) (Thread)
[User Picture]From: stuyardessa
2007-05-22 08:24 pm (UTC)

(Link)

Вай как здорово,что я вас нашла,молодца бичебо.
(Replies frozen) (Thread)
From: _berillium
2007-05-26 01:45 pm (UTC)

оффтопик

(Link)

Махтаз, не могли бы Вы посоветовать хороший и недорогой грузинский ресторан в Москве?
(Replies frozen) (Thread)
[User Picture]From: som
2007-05-28 03:21 am (UTC)

Re: оффтопик

(Link)

в Перми могу, в Москве - не знаю :)
(Replies frozen) (Parent) (Thread) (Expand)
[User Picture]From: nihao_62
2007-07-16 07:04 pm (UTC)

(Link)

Поздравляю, уважемый!

И ура!
(Replies frozen) (Thread)
[User Picture]From: som
2007-07-17 03:21 am (UTC)

(Link)

спасибо
(Replies frozen) (Parent) (Thread)
[User Picture]From: meshekskyi
2007-08-18 10:43 am (UTC)

(Link)

Вот интересно - а как все это выглядит в рукописном варианте? Если буквы пишутся слитно?

...Мы в свое время, помнится, составляли грузинский алфавит на основе единственно доступного нам тогда материала, а именно - винных этикеток. Хванчкара, Киндзмараули, Оджалеши, Цинандали, Твиши, Саперави, Цоликаури, Ахашени, Энисели, Мукузани, Кварели - Бог мой, какие были времена, и какие вина!

...Я прошел над Алазанью, над причудливой водой, над седою, как сказанье, и как песня, молодой...
(Replies frozen) (Thread)
[User Picture]From: som
2007-08-18 12:34 pm (UTC)

(Link)

слитно ? к сожалению нет под рукой образца или ссылки. а выглядит оно довольно своеобразно - напоминает стенографические значки - по крайней мере так писала моя мама :)
(Replies frozen) (Parent) (Thread)
[User Picture]From: piligrim
2007-09-15 07:46 pm (UTC)

Офф.

(Link)

Ни фига не понял, но у меня к тебе личная просьба: не летай ни из Перми, ни в Пермь самолётами.
(Replies frozen) (Thread)
From: dr_kur_patov
2007-09-30 01:14 pm (UTC)

Хочу еще друзей

(Link)

Френдз?
(Replies frozen) (Thread)
From: premium_catalog
2007-10-01 11:18 pm (UTC)

Список живых журналов

(Link)

Для увеличения посещаемости и референтности, Ваш журнал был добавлен в каталог журналов российского интернета и
находится по адресу: http://www.premiumblog.ru/show.php?flet=s&page=3#som.
Чтобы подтвердить добавление, разместите ссылку на каталог в Вашем ЖЖ либо добавьте
данного пользователя ЖЖ в друзья. Если Вам это не интересно, оставьте это сообщение
без внимания и Ваш журнал будет удален из каталога.
(Replies frozen) (Thread)
[User Picture]From: piligrim
2007-11-07 08:18 pm (UTC)

(Link)

Где-то недавно у тебя был пост о том, что Окруашвили выступил по каналу Имеди, который в Грузии самый рейтинговый. Не могу что-то его найти.
(Replies frozen) (Thread)
[User Picture]From: som
2007-11-08 04:12 am (UTC)

это не у меня

(Link)

откуда я могу знать, что показывают по "Имеди" ? у меня только AjaraTV.
(Replies frozen) (Parent) (Thread)
(Deleted comment)
[User Picture]From: som
2007-12-18 04:04 am (UTC)

пост не подзамочный

(Link)

копирование не возбраняется.
(Replies frozen) (Parent) (Thread)
[User Picture]From: rebe_uman
2008-03-01 01:56 pm (UTC)

Не получилось

(Link)

у нас с Вами, уважаемый, начать продуктивную дискуссию и диалог национальных подсознаний. А жаль...
(Replies frozen) (Thread)
[User Picture]From: som
2008-03-01 02:50 pm (UTC)

это не дискуссия, а провокация

(Link)

называйте уже вещи своими именами.

относительно высказывания, приведённого вами - повторяю, я никому не позволяю в общении со мной говорить такое. национализм любой масти мне отвратителен.
(Replies frozen) (Parent) (Thread) (Expand)
(Deleted comment)
[User Picture]From: som
2008-03-04 07:18 am (UTC)

(Link)

слова здесь есть (самая первая вещь), а вот на исполнение этой песни кем-либо, я, к сожалению, не натыкался. так что увы :(
(Replies frozen) (Parent) (Thread)
[User Picture]From: aloneonthepluto
2008-03-09 11:00 am (UTC)

(Link)

по поводу вступления, - я хотел узнать о чем поется в одной песне, может быть вы поможете

(Replies frozen) (Thread)
[User Picture]From: aloneonthepluto
2008-03-09 11:03 am (UTC)

(Link)

и вообще буду благодарен за ссылки на подобное творчество, мне нравится.
(Replies frozen) (Parent) (Thread)
(Deleted comment)
[User Picture]From: som
2008-03-24 04:03 am (UTC)

элементарно, Ватсон (с)

(Link)

в ХР есть и шрифты и раскладка клавиатурная - только надо включить: в панели управления, раздел "язык и региональные стандарты", закладка "языки" - поставить птичку в пункте "установить поддержку языков с письмом справа налево и сложным письмом включая тайский" - армянский и грузинский почему-то отнесены в эту группу.
после этого в настройках клавиатуры добавляете грузинский и - оп-ля, можете смело переключаться на грузинский язык - в языковой панели он показывается значком "Ка" ("картули" - грузинский)
:)
(Replies frozen) (Parent) (Thread)
[User Picture]From: kapitan_282_sb
2008-05-17 03:22 pm (UTC)

Предложение Грузии по войне в Абхазии

(Link)

Предложения Республике Грузия по информационной поддержке в случае начала войны в Абхазии (от Русской националистической органзации "Северное Братство" :
http://www.nordrus.org/news/detail.php?ID=2187

Просьба довести до широкой общественности Грузии и до правительственных и силовых структур Республики Грузия.
(Replies frozen) (Thread)
[User Picture]From: som
2008-05-19 03:05 am (UTC)

по-моему вы ошиблись адресом

(Link)

я не представляю здесь ни широкую общественность Грузии ни силовые структуры Грузии.
(Replies frozen) (Parent) (Thread)
[User Picture]From: 3d_object
2008-06-28 10:48 am (UTC)

Offtop

(Link)

Меня eremei к вам послал :)
Очень надо.
Как по-грузински будет:

Tower A,
Tower B,
KalakisGuli Mall,
Parking,
KalakisGuli Market?


В кодировке UTF-8 ведь грузинский шрифт отображается, я скопирую...
(Replies frozen) (Thread)
[User Picture]From: som
2008-06-28 02:57 pm (UTC)

Re: Offtop

(Link)

კოშკი А
კოშკი В
ქალაქისგული ... - слова, соответствующего английскому Mall, признаться не нашёл. так как давно не живу в Грузии, то даже и не знаю, какое слово сейчас употребляется для обозначения торгового центра.
Parking скорее всего პარკინგი
ქალაქისგული ბაზარი или ქალაქისგული ბაზრობა


сейчас продублирую в комьюнити tbiliseli - как там называют молл и паркинг :)
(Replies frozen) (Parent) (Thread) (Expand)
From: ex_ra_md846
2008-08-08 12:08 pm (UTC)

(Link)

фотографию больници в цхинвале рекомендую разместить. рекомендую потому что в общем то вы являлись оплотом представления о грузинах как о более менее цивилизованых людях. но наблюдаем мы национальный угар в данный момент. от вас.
(Replies frozen) (Thread)
[User Picture]From: som
2008-08-25 06:50 am (UTC)

изучайте

(Link)

(Replies frozen) (Parent) (Thread) (Expand)
Page 1 of 2
<<[1] [2] >>